Formularz wyszukiwania

Miasto Stoleczne Warszawa

Dziesiatki miejsc na poranne spacery

Młodzi warszawiacy w świetle międzynarodowego badania umiejętności uczniów OECD PISA

  • Powiększ
  • Zwykły
  • Pomniejsz
Bookmark and Share
opublikowany: wtorek, 2 października, 2018 - 11:37
Badanie PISA (ang. The Programme for International Student Assessment – Program Międzynarodowej Oceny Umiejętności Uczniów) to największe międzynarodowe badanie oceniające poziom wiedzy i umiejętności uczniów.

Dr Maciej Jakubowski, Fundacja Naukowa Evidence Institute

Młodzi warszawiacy w świetle międzynarodowego badania umiejętności uczniów OECD PISA

Badanie PISA (ang. The Programme for International Student Assessment – Program Międzynarodowej Oceny Umiejętności Uczniów) to największe międzynarodowe badanie oceniające poziom wiedzy i umiejętności uczniów. Badanie realizowane jest od 2000 roku co 3 lata przez międzynarodowe konsorcjum zarządzane przez OECD (Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju). Polska uczestniczy w PISA od samego początku, a nasi uczniowie rozwiązują zadania z czytania ze zrozumieniem, matematyki oraz rozumowania w naukach przyrodniczych, które następnie stanowią podstawę międzynarodowych porównań ich umiejętności. W badaniu PISA nacisk kładziony jest na praktyczne wykorzystanie wiedzy wyniesionej ze szkoły do rozwiązywania problemów jakie napotykamy na co dzień w życiu prywatnym, społecznym i zawodowym. Istotne są umiejętności analizowania, rozumowania i skutecznego komunikowania się, jak i identyfikowania, interpretowania i rozwiązywania problemów w codziennych sytuacjach.

Wyniki badania raportowane są na standaryzowanej skali o średniej dla krajów OECD ok. 500 punktów i odchyleniu standardowym 100. OECD przyjmuje, że różnica 30-40 punktów odpowiada efektom jednego roku nauczania. Badanie realizowane jest wg identycznych procedur we wszystkich krajach, a czasochłonny proces przygotowania i pilotażu zadań testowych gwarantuje, że są one neutralne pod względem kulturowym oraz dają dobrą podstawę do porównań między krajami.

W każdej edycji PISA bierze udział ok. 4-5 tys. polskich 15-latków ze stu kilkudziesięciu szkół (od 2003 roku głównie gimnazjów). Przeciętnie w badaniu PISA warszawscy uczniowie stanowili około 4% badanej próby i jest to zbyt mało, aby wnioskować o poziomie ich umiejętności w oparciu o pojedyncze badanie PISA. Jednak warszawscy 15-latkowie uczestniczyli w każdej edycji PISA i niniejszy raport opiera się o analizę ich wyników z kilku edycji PISA. Łącznie w 5 ostatnich edycjach badania PISA wzięło udział ponad 900 młodych warszawiaków, a w ostatnich 3 edycjach ponad 600. Jest to wystarczająca liczba uczniów, aby wnioskować o poziomie ich umiejętności i porównywać z wynikami uczniów z dużych miast w innych krajach, o ile w badaniu PISA wzięła udział co najmniej podobna liczba uczniów. Opierając się łącznie o ostatnie 3 edycje badania PISA (2009, 2012, 2015) takie porównanie jest możliwe dla mieszkańców dużych miast z 26 krajów OECD i Unii Europejskiej. Wyniki młodych warszawiaków porównywać będziemy z wynikami 15-latków, których szkoły znajdują się w miejscowościach z co najmniej 1 mln mieszkańców. W Polsce tak dużą liczbę mieszkańców posiada tylko Warszawa, ale w innych krajach może to być kilka miast. Cała dostępna do analiz próba badawcza z ostatnich pięciu edycji PISA dla Polski to ponad 23 tysiące wyników uczniów i dane te wykorzystane zostaną do porównań między wynikami Warszawy i reszty kraju.

 

Średnie wyniki w czytaniu ze zrozumieniem, matematyce i naukach przyrodniczych

Wyniki warszawskich uczniów we wszystkich trzech dziedzinach PISA należą do najwyższych na świecie. W czytaniu ze zrozumieniem średnia z 3 ostatnich cykli badania PISA daje młodym warszawiakom pierwsze miejsce wśród uczniów krajów OECD i Unii Europejskiej z miast powyżej 1 miliona mieszkańców. Przy tym wyniki uczniów z metropolii Japonii, Korei i Kanady są bliskie wynikom polskich uczniów, a rezultaty porównywalne pod względem statystycznym uzyskali jeszcze 15-latkowie z Francji i Portugalii. W matematyce młodych warszawiaków wyprzedzają Japończycy, ale wyniki Polski, Japonii i Korei są zbliżone. Statystycznie porównywalne wyniki uzyskali też nastolatkowie z Kanady, Czech, Niemiec, Francji i Portugalii. Podobnie w naukach przyrodniczych pierwsze miejsce przypada nastoletnim mieszkańcom metropolii Japonii, ale warszawscy uczniowie uzyskali niewiele niższe wyniki, zajmując miejsce zaraz za Japończykami. Na dalszych miejscach, ale ze statystycznie porównywalnymi wynikami, uplasowali się młodzi mieszkańcy Australii, Kanady, Czech, Niemiec, Francji, Korei i Portugalii.

Wykres 1 porównuje uśrednione wyniki z czytania, matematyki i nauk przyrodniczych wśród 15-letnich mieszkańców metropolii 26 krajów OECD i UE. Warszawscy uczniowie oraz Japończycy z miast powyżej 1 miliona mieszkańców mają najwyższe wyniki, ale blisko są także uczniowie metropolii z Korei, Kanady, Czech i Australii. Wyniki warszawskich uczniów są wyższe od średniej OECD o ok. 50 punktów, co stanowi połowę odchylenia standardowego wyników lub też równowartość efektów kształcenia przez ok. 1,5 roku. Jest to znacząca różnica pokazująca, że młodzi warszawiacy są świetnie wykształceni, a Warszawa jest miastem opierającym swój rozwój o dobrą jakość edukacji.

 Wykres 1. Porównanie wyników 15-latków z miast pow. 1 miliona mieszkańców w różnych krajach (średnia z PISA 2009, 2012 i 2015 w czytaniu, matematyce i naukach przyrodniczych).

Wykres 1. Porównanie wyników 15-latków z miast pow. 1 miliona mieszkańców w różnych krajach (średnia z PISA 2009, 2012 i 2015 w czytaniu, matematyce i naukach przyrodniczych).

 

Źródło: Analiza własna w oparciu o bazy danych PISA 2009, 2012, 2015.

 

Patrząc na tak wysokie wyniki młodych warszawiaków można zastanawiać się w jak dużej mierze jest to efekt tego, że warszawskie rodziny są zamożniejsze i lepiej wykształcone. W porównaniu z innymi miastami krajów rozwiniętych znaczenie może mieć to, że w Warszawie nie ma wielu uczniów z rodzin imigranckich, którzy często zmagają się z problemami językowymi i adaptacyjnymi a przez to mają - przynajmniej początkowo - niższe osiągnięcia w szkole. Z tego względu wykonano dodatkowe analizy, które pokazują, że nawet uwzględnienie wysokiego statusu społeczno-ekonomicznego rodzin warszawskich uczniów, a także skorygowanie wyników o słabsze rezultaty uczniów z rodzin imigranckich nie zmienia pozycji Warszawy w porównaniu z innymi dużymi miastami. Warszawa dalej jest w czołówce wraz z miastami Japonii i Korei.

Dodatkowe analizy pokazują także znaczącą przewagę Warszawy nad resztą kraju. We wszystkich dziedzinach różnica między osiągnięciami 15-letnich warszawiaków, a wynikami uczniów z innych miejscowości w Polsce jest porównywalna do efektów 1-1,5 roku nauczania. Analizy te pokazują, że Warszawa wyróżnia się zarówno w Polsce, jak i na świecie, wysokimi osiągnięciami uczniów w kluczowych dziedzinach. Pokazuje to wysoki poziom kapitału edukacyjnego w Warszawie i dobre efekty pracy uczniów, ich rodzin, nauczycieli oraz innych osób dbających o oświatę w stolicy.

Pliki do pobrania: 

ZałącznikWielkość
PDF icon Warszawa w PISA655.79 KB